Đảng bộ huyện Cẩm Khê:
60 năm xây dựng, trưởng thành 

PTO- Cách đây tròn 60 năm, ngày 18-7-1947, trên quê hương Cẩm Khê giàu truyền thống cách mạng đã diễn ra một sự kiện chính trị cực kỳ quan trọng: Đảng bộ huyện được chính thức ra đời, là bước phát triển quan trọng trong tiến trình vận động cách mạng ở địa phương dưới sự lãnh đạo của Đảng cộng sản Việt Nam.

Cẩm Khê - mảnh đất đang từng ngày khởi sắc.

Ngược dòng lịch sử, từ cuối thập niên 30 của thế kỷ XX, Cẩm Khê đã là nơi sớm được tiếp nhận ánh sáng cách mạng của Đảng, tạo nền tảng chính trị quan trọng cho phong trào đấu tranh của nhân dân chống thực dân, đế quốc. Tháng 9 năm 1939, trước diễn biến phức tạp của tình hình thế giới, đặc biệt là nguy cơ về cuộc chiến tranh thế giới lần thứ hai sắp nổ ra, Đảng ta quyết định chuyển hướng chiến lược cách mạng, đẩy mạnh xây dựng cơ sở Đảng ở vùng nông thôn, biến nông thôn thành địa bàn trung tâm của phong trào cách mạng. Thực hiện chủ trương đó, tháng 11 năm 1939 xứ ủy Bắc kỳ đã cử đồng chí Lương Khánh Thiện - Ủy viên ban thường vụ xứ ủy và đồng chí Trần Qúi Kiên - xứ ủy viên về làng Cát Trù - Thạch Đê của huyện Cẩm Khê hoạt động nhằm gây dựng cơ sở cách mạng. Tại đây nhiều quần chúng đã được giác ngộ về Đảng cộng sản, về mặt trận dân tộc và phong trào phản đế. Trong số đó, có 3 quần chúng ưu tú đã được kết nạp vào Đảng cộng sản Việt Nam, đó là đồng chí Đặng Ngọc Ky, Trần Văn Cần, Hoàng Văn Hậu. Trên cơ sở đó, cuối năm 1939, đồng chí Lương Kháng Thiện thay mặt xứ uỷ quyết định thành lập chi bộ Cát Trù - Thạch Đê, lấy bí danh là chi bộ Đọi Đèn.

Chi bộ Cát Trù - Thạch Đê ra đời do xứ ủy trực tiếp lãnh đạo, đánh dấu bước phát triển quan trọng của phong trào cách mạng ở huyện Cẩm Khê và là một trong 4 chi bộ đầu tiên của  Đảng bộ  tỉnh. Từ đây, dưới sự lãnh đạo của chi bộ, nhiều hoạt động chống đế quốc và phong kiến liên tục được diễn ra, với nhiều hình thức thiết thực như: Treo cờ Đảng, rải truyền đơn, biểu tình chống bắt phu bắt lính, phản đối chiến tranh, ủng hộ Liên bang xô viết, chống chủ nghĩa phát xít và quân Nhật xâm lược Đông Dương… Mặc dù bị địch ra tay khủng bố, một số đảng viên của chi bộ Cát Trù - Thạch Đê bị chúng bắt, bị tù đày, một số đồng chí phải tạm lánh đi nơi khác, chi bộ phải tạm ngừng hoạt động, song do có nền móng vững chắc từ nhân dân nên chỉ ít lâu sau khi được cán bộ Việt Minh trở lại củng cố, cơ sở cách mạng Cát Trù - Thạch Đê nhanh chóng được khôi phục và hoạt động mạnh mẽ hơn, đưa phong trào cách mạng toàn vùng lên một bước mới, vững chắc và sâu rộng. Lực lượng du kích các địa phương lần lượt được hình thành, mà tiêu biểu nhất là sự ra đời chiến khu cách mạng Vạn Thắng tháng 5-1945 và căn cứ du kích Phục Cổ, Yên Lập vùng giáp ranh  với huyện Cẩm Khê  do chi bộ Đọi Đèn lãnh đạo.

Xã Ngô Xá (Cẩm Khê) là địa phương đang phát triển mạnh nghề tiểu thủ công nghiệp - Sản xuất tăm hương của gia đình ông Dũng.

Cùng thời điểm này, ở vùng thượng huyện Cẩm Khê do được ảnh hưởng từ phong trào vũ trang của chiến khu Vần - Hiền Lương (Hạ Hòa, trực tiếp là đội quân “Nam Tiến” do đồng chí Lê Hiến Mai chỉ huy hướng dẫn, chỉ đạo lực lượng du kích các xã Tuy Lộc, Tiên Lương, Ngô Xá, Phượng Vỹ, Thụy Liễu, Tam Sơn, Văn Bán, Đồng Cam, Phương Xá. Phùng Xá v.v… nhanh chóng ra đời và trở thành lực lượng nòng cốt cho phong trào đấu tranh của nhân dân chống đế quốc và phong kiến. Đến đầu tháng 8 năm 1945, phong trào cách mạng trong toàn huyện Cẩm Khê phát triển mạnh mẽ. Đặc biệt khi trung ương chủ trương quyết định tổng khởi nghĩa giành chính quyền về tay nhân dân, khí thế cách mạng của quần chúng nhân dân trong huyện càng sục sôi hơn bao giờ hết. Ngày 17-8-1945 cuộc khởi nghĩa ở huyện Cẩm Khê thành công, chính quyền dân chủ nhân dân ra đời, góp phần quan trọng vào thắng lợi chung của cách mạng cả nước.     
         

Thực hiện lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến của Hồ Chủ tịch, chính quyền và nhân dân Cẩm Khê khẩn trương chuẩn bị lại lực lượng, sẵn sàng đối phó trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp. Để tăng cường vai trò lãnh đạo của Đảng, ngày 18-7-1947 Đảng bộ huyện Cẩm Khê được thành lập gồm 4 chi bộ cơ sở với tổng số đảng viên hơn 90 đồng chí. Ban huyện ủy lâm thời được Tỉnh ủy chỉ định gồm các đồng chí Nguyễn Chanh, Quốc Cường, Đặng Ngọc Ky, do đồng chí Nguyễn Chanh phụ trách. Từ đây, mọi hoạt động của nhân dân địa phương, trước mắt là cuộc kháng chiến chống Thực dân Pháp xâm lược được đặt dưới sự lãnh đạo trực tiếp của Ban chấp hành Đảng bộ huyện. Trong muôn vàn khó khăn, gian khổ, Đảng bộ và nhân dân huyện nhà đã tập trung cao độ sức người, sức của cho cuộc kháng chiến. Ghi nhận những thành tích to lớn trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược, Đảng và Nhà nước đã tặng Đảng bộ và nhân dân Cẩm Khê một Huân chương kháng chiến hạng hai; 99 Huân chương kháng chiến hạng ba; 478 Huy chương kháng chiến hạng nhất; 340 Huy chương kháng chiến hạng hai cùng hàng nghìn giấy khen, thư khen của Chính phủ và Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi cho nhiều tập thể và cá nhân của huyện Cẩm Khê; gần đây huyện Cẩm Khê và 6 xã trong huyện đã được Nhà nước phong tặng  danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp.

Cuộc kháng chiến  chống thực dân Pháp thắng lợi, Đảng bộ và nhân dân Cẩm Khê cùng nhân dân miền Bắc tiến hành công cuộc cải tạo nền kinh tế - xã hội theo con đường xã hội chủ nghĩa với những thành công to lớn. Tiêu biểu là cuộc vận động cải cách ruộng đất, phong trào xây dựng hợp tác hoá nông nghiệp, phát triển sự nghiệp văn hoá - xã hội. Qua đó đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân địa phương không ngừng được nâng cao. Trong những năm từ 1960 đến 1964, nhiều hoạt động trong lĩnh vực sản xuất nông nghiệp của huyện Cẩm Khê đã trở thành điểm sáng trong phong trào xây dựng nông nghiệp nông thôn của tỉnh Phú Thọ và toàn miền Bắc..

Trong kháng chiến chống đế quốc Mỹ, với khẩu hiệu “Tất cả cho tiền tuyến, tất cả để đánh thắng giặc Mỹ xâm lược”, Đảng bộ và nhân dân Cẩm Khê đã huy động tới mức cao nhất sức người, sức của cho cuộc kháng chiến. 10.568 thanh niên đã lần lượt lên đường trực tiếp chiến đấu, hàng ngàn thanh niên nam nữ đã xung phong ra nơi hoả tuyến.  Ở hậu phương, nhân dân Cẩm Khê vừa thi đua sản xuất, chiến đấu giỏi, vừa sẵn sàng chi viện cho tiền tuyến. Cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước thắng lợi, Đảng bộ và nhân dân Cẩm Khê có 1.428 người con ưu tú đã anh dũng hy sinh trên các chiến trường; hàng nghìn đồng chí đã để lại một phần xương máu và sức khoẻ nơi tiền tuyến. 63 bà mẹ được Nhà nước phong tặng danh hiệu Mẹ Việt Nam anh hùng; trên 13 nghìn huân, huy chương cho tập thể và cá nhân.

Đất nước hoà bình, thống nhất, cả nước bước vào thời kỳ cách mạng mới với hai nhiệm vụ chiến lược mới là xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN. Đặc biệt, từ khi thực hiện đường lối đổi mới của Đảng, Đảng bộ và nhân dân Cẩm Khê đã tích cực tìm tòi, sáng tạo, phát huy có hiệu quả các nguồn lực ở địa phương tạo sự chuyển động mạnh mẽ trên tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội. Từ một huyện thuần nông độc canh cây lúa, Cẩm Khê đã từng bước chuyển dịch cơ cấu kinh tế, cơ cấu mùa vụ, cây trồng vật nuôi một cách có hiệu quả. Gắn với đó là tích cực đưa khoa học kỹ thuật tiên tiến vào sản xuất, qua đó làm thay đổi căn bản tập quán canh tác lạc hậu. Đến nay, tình hình an ninh lương thực trên địa bàn huyện cơ bản được đảm bảo với trên 300kg/người/năm. Bên cạnh đó, sản xuất công nghiệp và tiểu thủ công nghiệp đạt từ 10-11% mỗi năm, trong đó tổng giá trị sản xuất của năm 2006 đạt trên 53,74 tỷ đồng. Các khu công nghiệp tập trung với quy mô phù hợp dần được hình thành, trong đó nhiều cơ sở đã đi vào hoạt động và hiệu quả đạt được ngày càng vững chắc. Bên cạnh đó, tình hình sản xuất lâm nghiệp, ngư nghiệp và chăn nuôi tiếp tục phát triển, đặc biệt là chương trình nuôi trồng thuỷ sản của huyện đã và đang đạt hiệu quả rõ nét. Năm 2006, diện tích nuôi trồng thuỷ sản 1.700 ha, sản lượng đánh bắt đạt trên 3.000 tấn. Đi cùng với đó là kinh tế đồi rừng, kinh tế trang trại tiếp tục phát huy hiệu quả tích cực. Hệ thống cơ sở hạ tầng trong huyện ngày càng được đầu tư tích cực đảm bảo sự liên kết giữa các địa phương trong huyện và các vùng, miền lân cận. Cùng với quốc lộ 32C, tuyến tỉnh lộ 313, tỉnh lộ 329 và tuyến đường Phương Xá - Văn Bán đã được trải nhựa, các tuyến đường liên thôn, liên xã cũng đã và đang được nâng cấp tạo thuận lợi hơn cho nhu cầu lưu thông. Đến nay các loại xe vận tải hàng hoá, xe chở khách đều có thể đi vào hầu hết các xóm, các khu dân cư trong huyện. Có thể nói đây là một tiến bộ vượt bậc về giao thông đối với một huyện miền núi, địa hình chia cắt như Cẩm Khê. Gắn với giao thông, nhiều công trình thủy lợi trọng điểm đã và đang được đầu tư xây dựng với tốc độ nhanh và phát huy được hiệu quả tích cực, như trạm bơm Tuy Lộc, hồ Ba Vực, đập Đát Dội, đồng Láng Chương.

Sự nghiệp văn hoá - xã hội không ngừng được Đảng bộ quan tâm và đã đạt hiệu quả tích cực. Trong lĩnh vực giáo dục đào tạo, ngày càng được phát triển cả về qui mô trường lớp và chất lượng giáo dục. Đến năm học 2006-2007, toàn huyện có 32 trường mẫu giáo - mầm non; 32 trường tiểu học, 26 trường trung học cơ sở, 3 trường trung học phổ thông, 1 trung tâm giáo dục thường xuyên và 1 trung tâm kỹ thuật tổng hợp và hướng nghiệp với tổng số trên 3.200 học sinh trong tất cả các cấp, các bậc học. Đến nay, toàn huyện có 14 trường học đạt chuẩn quốc gia, trong đó riêng năm 2006 và 2007 có 6 trường được công nhận. Hàng năm nhân dân Cẩm Khê có trên 200 con em thi đỗ vào các trường Đại học và cao đẳng.

Công tác chăm sóc và bảo vệ sức khoẻ cho nhân dân thường xuyên được chú trọng. Hàng năm, ngành y tế huyện đã khám và điều trị cho từ 270.000 - 280.000 lượt người bệnh. Tỷ lệ bệnh nhân khỏi bệnh sau điều trị ngày càng được nâng cao. Đến nay, toàn huyện có 11 xã được công nhận đạt chuẩn quốc gia về y tế. Cơ sở vật chất của bệnh viện, trung tâm y tế dự phòng và trạm y tế các xã đã và đang được đầu tư xây dựng mới hoặc nâng cấp với hệ thống trang thiết bị tiên tiến. Chương trình dân số, gia đình và trẻ em được thực hiện tích cực. Đến năm 2006, tỷ lệ phát triển dân số tự nhiên là 0,9% , tỷ lệ trẻ em suy dinh dưỡng còn 22%.

Nhiệm vụ quốc phòng - an ninh  luôn được thực hiện tốt, đặc biệt là các nhiệm vụ trọng tâm như: Công tác huấn luyện dân quân tự vệ và công tác tuyển quân hàng năm, công tác giáo dục kiến thức quốc phòng, công tác quản lý dân quân dự bị động viên. Công tác an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội trên địa bàn thường xuyên được đảm bảo, không để xảy ra “điểm nóng” về chính trị. Hệ thống chính trị không ngừng được xây dựng và củng cố vững mạnh cả về chính trị, tư tưởng và tổ chức, trong đó công tác giáo dục chính trị tư tưởng được xác định có vai trò quan trọng hàng đầu. Đến nay huyện có 52 tổ chức cơ sở Đảng với tổng số trên 6.580 đảng viên. Từ năm 2000 trở lại đây, mỗi năm Đảng bộ đã kết nạp thêm trên 200 đảng viên mới, trong đó có năm kết nạp tới 267 đồng chí. Chất lượng hoạt động của tổ chức cơ sở Đảng ngày càng được nâng lên. Năm 2006, toàn huyện có 67,3% cơ sở đảng đạt trong sạch vững mạnh. Đến nay toàn huyện có 1.167 đảng viên đã được tặng huy hiệu 40, 50 và 60 năm tuổi Đảng. Công tác đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ cho cán bộ, đảng viên được quan tâm đúng mức. Mỗi năm huyện đã cử hàng trăm cán bộ, đảng viên đi đào tạo, bồi dưỡng các chương trình lý luận và chuyên môn tại các trường của huyện, của tỉnh và trung ương. Năm 2005, Đảng bộ Cẩm Khê đã được Ban thường vụ Tỉnh uỷ tặng cờ đơn vị 5 năm liền đạt danh hiệu trong sạch vững mạnh.

Hoạt động HĐND và UBND các cấp không ngừng được đổi mới và nâng cao hiệu quả. Việc đề ra các nghị quyết, chương trình giám sát và tổ chức các kỳ họp HĐND có nhiều sáng tạo và thiết thực. Công tác chỉ đạo điều hành của bộ máy nhà nước và việc thể chế hoá các chủ trương, chính sách pháp luật tại địa phương ngày càng sát hợp hơn. Gắn với cải cách hành chính, công tác kiểm tra, thanh tra để giải quyết đơn thư khiếu nại, tố cáo của công dân cũng đạt hiệu quả hơn.

Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể quần chúng đã triển khai thực hiện có hiệu quả các chương trình công tác hàng năm. Thường xuyên coi trọng việc tuyên truyền, vận động cán bộ hội viên, đoàn viên và các tầng lớp nhân dân thi đua thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ kinh tế - xã hội ở địa phương, góp phần xây dựng và củng cố khối đại đoàn kết ngày càng vững chắc. Công tác tập hợp, thu hút đoàn viên, hội viên đạt hiệu quả tích cực. Do thực hiện tốt chức năng nhiệm vụ của mình, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể đã góp phần quan trọng vào thắng lợi nhiệm vụ chính trị ở địa phương.

Để thực hiện thắng lợi mục tiêu sớm đưa huyện nhà ra khỏi tình trạng huyện nghèo, Đảng bộ Cẩm Khê tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động nhằm làm chuyển biến mạnh mẽ hơn nữa nhận thức của cán bộ, đảng viên và các tầng lớp nhân dân về nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội với xây dựng hệ thống chính trị vững mạnh. Hai nhiệm vụ đó vừa là mục tiêu, vừa là động lực cho sự phát triển của toàn xã hội. Chỉ đạo tổ chức thực hiện có hiệu quả nghị quyết đại hội Đảng toàn quốc lần thứ X, nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XVI và nghị quyết Đại hội Đảng bộ huyện lần thứ XXVI, để đến năm 2010 tốc độ phát triển kinh tế của huyện đạt 10% trở lên; tổng giá trị sản xuất đạt 891,7 tỷ đồng, trong đó giá trị sản xuất nông nghiệp đạt 329,9 tỷ đồng, tiểu thủ công nghiệp - xây dựng đạt 316,5 tỷ đồng, thương mại dịch vụ đạt 245,3 tỷ đồng. Phấn đấu tổng sản lượng lương thực đạt 47.500 tấn, mức bình quân lương thực đầu người 360kg/năm; giá trị thu nhập bình quân đạt 7 triệu đồng/người/năm. Không ngừng nâng cao chất lượng thực chất của sự nghiệp giáo dục và đào tạo, y tế để góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực cho đất nước.