Cần đẩy nhanh tiến độ thi công dự án năng lượng nông thôn II 

PTO- Phú Thọ là một trong năm địa phương trong cả nước được triển khai dự án năng lượng nông thôn II (gọi tắ là REII), theo Quyết định số 846/QĐ-TTg do Thủ tướng Chính phủ phê duyệt ngày 10-8-2004. Dự án được triển khai nhằm mục đích cải thiện dịch vụ cung cấp điện năng với chất lượng tốt, giảm tổn thất, tiêu hao và với giá cả hợp lý cho khu vực nông thôn. Theo đó các phần chính của dự án sẽ được triển khai thực hiện bao gồm: Phục hồi, nâng cấp, mở rộng mạng lưới điện nông thôn, kết hợp với việc chuyển đổi và xây dựng mô hình quản lý lưới điện địa phương; nâng cao năng lực quản lý điện hạ thế nông thôn do địa phương quản lý. Dự án sẽ được triển khai ở 54 xã, thị trấn trong tỉnh. Số trạm biến áp được đầu tư bổ sung là 224 trạm, tổng chiều dài đường dây điện hạ thế trên 853km; tổng mức đầu tư được duyệt 175,544 tỷ đồng, trong đó vốn vay của Ngân hàng thế giới (WB) 143,250 tỷ đồng (chưa tính tới chi phí dự phòng 10% là 14,325 tỷ đồng), vốn đối ứng là 18 tỷ đồng...

Sau hơn 3 năm hoàn tất các công tác chuẩn bị, vào gần giữa năm 2007 dự án đã chính thức được khởi công. Toàn bộ 54/54 xã trong dự án đã hoàn tất công tác đấu thầu, xét thầu và đang triển khai đầu tư thi công. Trong quá trình đấu thầu, nhờ thực hiện đầy đủ các quy trình quản lý đấu thầu, đấu thầu cạnh tranh, do vậy kết quả xét thầu của 32 túi thầu thì tổng giá trị đấu thầu giảm so với dự toán được duyệt là 18,890 tỷ đồng (giảm 13,18%). Tính đến hết tháng 7, Ban quản lý REII đã hoàn tất công tác ký hợp đồng đối với tất cả các gói thầu mua sắm và xây lắp (2 gói sắm thiết bị và 30 gói thầu xây dựng), với tổng giá trị các gói thầu theo hợp đồng đã ký kết trên 130,841 tỷ đồng. Trong đó, giá trị xây lắp trên 87,508 tỷ đồng; giá trị thiết bị trên 43,332 tỷ đồng. Nếu so với dự toán được duyệt là 150,878 tỷ đồng, thì thực tế đã gảm được trên 20,036 tỷ đồng. Đến nay toàn bộ dự án REII Phú Thọ đều đã tiến hành triển khai thi công xây dựng, riêng đợt I (31/54 xã) đã thi công được gần 3 tháng với khối lượng hoàn thành trên 40% công việc. Dự kiến, nếu thuận lợi về mọi mặt thì đến hết năm 2007 toàn bộ dự án sẽ được hoàn thành và đưa vào sử dụng.

Dưới sự chỉ đạo của UBND tỉnh, Ban quản lý REII, đến nay tất các xã trong dự án đã ký thỏa thuận vay và trả vốn, đồng thời cam kết giải phóng mặt bằng với Ban quản lý dự án giao thông tỉnh (PMU); đã tiến hành thành lập Hội đồng đền bù GPMB, việc giải phóng hành lang hướng tuyến, công tác đền bù cho người dân đang được xúc tiến triển khai. Trên cơ sở hồ sơ do các xã cung cấp Hội đồng đền bù GPMB của huyện hoàn thiện hồ sơ gửi Ban quản lý dự án và Ban quản lý dự án có trách nhiệm trình cơ quan chức năng thẩm định và trình UBND tỉnh phê duyệt. Việc triển khai kiểm kê tài sản vật kiến trúc, cây cối, hoa màu bị thiệt hại do xây dựng công trình phải được tiến hành theo đúng quy định, chế độ chính sách của Nhà nước. Tính đến thời điểm hiện tại, thị xã Phú Thọ đã có quyết định thu hồi đất, các huyện: Lâm Thao, Hạ Hòa, Đoan Hùng, Thanh Thủy đang tổ chức triển khai.

Hiện khó khăn và vướng mắc nhất đó là, dự án chưa ký được hợp đồng giải ngân, dẫn đến ảnh hưởng tiến độ thực hiện và quyền lợi của các nhà thầu. Sự phối hợp giữa Ban quản lý dự án và Công ty Điện lực 1 chưa chặt chẽ, dẫn tới việc lắp đặt hệ thống điện trung áp, hạ áp không đồng bộ (phần trung áp làm chậm hơn phần hạ áp) nên khả năng sẽ dẫn tới dự án chậm tiến độ. Chất lượng khảo sát, thiết kế của cơ quan tư vấn còn yếu, dẫn đến quá trình triển khai thi công vẫn còn gặp không ít tồn tại, vướng mắc. Quy trình quản lý đầu tư thay đổi từ Nghị định 52 chuyển sang Nghị định 16; chế độ chính sách tiền lương của Nhà nước thay đổi... làm mất nhiều thời gian biên soạn, điều chỉnh lại các thủ tục theo quy chế quản lý mới. Giá cả vật tư trên trên thị trường có nhiều biến động, do vây Ban quản lý tốn nhiều công sức, mất nhiều thời gian xin chủ đầu tư phê duyệt điều chỉnh lại dự toán, kế hoạch đấu thầu cho phù hợp. Việc giải ngân, tạm ứng cho các nhà thầu đối với dự án REII Phú Thọ cũng gặp nhiều khó khăn, trong khi đó nhu cầu tạm ứng của các nhà thầu là rất cấp thiết.

Lý do mà dự án REII Phú Thọ chưa thể giải ngân được là do Sở Tài chính không ký hợp đồng tín dụng và khế ước nhận nợ khung đối với Chi nhánh Ngân hàng phát triển Phú Thọ vì chưa có phương án trả nợ đối với dự án. Nếu tình trạng này kéo dài thì khả năng dự án sẽ phải ngừng thi công. Khó khăn tiếp nữa đó là: Theo cam kết giữa đã ký giữa Bộ Tài chính và UBND tỉnh Phú Thọ, thì tỉnh Phú Thọ được vay khoản tiền trên 130,84 tỷ đồng (tương đương 82 triệu USD), nhưng hiện tại mới chỉ vay được 100 tỷ 800 triệu đồng (tương đương 6,3 triệu USD). Căn cứ vào biên bản pháp lý liên quan và hợp đồng mua sắm, xây lắp đã ký với các nhà thầu thì dự án REII còn thiếu và cần bổ sung vốn vay WB (chưa bao gồm phần đối ứng địa phương) là trên 30 tỷ 41 triệu đồng (tương đương với 1,9 triệu USD).

Để dự án REII Phú Thọ thực hiện đảm dảo tiến độ và chất lượng, đáp ứng các yêu cầu quản lý chung cho toàn dự án, đề nghị Bộ Công nghiệp cùng Ngân hàng thế giới (WB) quan tâm hoàn chỉnh các cơ chế đã ký kết cho dự án, đồng thời sớm ban hành và hoàn chỉnh một số phương án còn thiếu để làm căn cứ thực hiện dự án được thuận lợi.