Đường còn “rộng đường” tăng giá?

 Giá mía giảm kéo theo đường giảm. Cầu tăng mà cung giảm thì giá nhảy vọt từng ngày. Lời giải nào cho bài toán này?

Giá tăng chóng mặt

So với giá đường định hướng được Hiệp hội Mía đường VN đưa ra đầu vụ sản xuất 2004-2005 thì giá đường hiện nay đã tăng chóng mặt. Đầu vụ, Hiệp hội Mía đường đưa ra mức giá tối thiểu như sau: đường thô từ 3.500-3.700 đồng/kg, đường RS 4.000-4.300 đồng/kg, đường RE 4.500-4.700 đồng/kg nhưng đến thời điểm này giá các loại đường đều đã gần như tăng gấp đôi! Mọi năm, các nhà máy đường đều tung hàng ra bán ngay từ đầu vụ cho các doanh nghiệp thương mại để lấy vốn quay vòng, còn năm nay hầu hết nhà máy đều giữ đường lại.

Giá đường bán lẻ tại các chợ sẽ tiếp tục tăng cao Giá đường ở nhiều chợ hiện đã tăng mạnh so với đầu tháng 4-2005. Giá bán sỉ đường RS 6.900-7.200 đồng/kg, đường RE 7.100-7.400 đồng/kg, tăng 500-1.000 đồng/kg. Giá đường  bán lẻ  tăng 100-400 đồng/kg các loại đường Khánh Hòa, Biên Hòa, Quảng Ngãi, Bình Định, đường phèn..., ở mức 7.500-8.400 đồng/kg. Giới kinh doanh dự đoán giá đường sẽ "leo thang" trong mùa nắng nóng vì nhu cầu dùng đường cho mùa hè tăng cao, mức giá bán lẻ như hiện nay sẽ tiếp tục đội cao hơn nữa.                 KH.NGỌC

Vụ sản xuất đường chỉ kéo dài sáu tháng trong khi tiêu thụ quanh năm, giữ đường chờ giá lên bán có lãi hơn. Ghi nhận thực tế cho thấy ngay khi kết thúc vụ, các nhà máy đang tích cực đẩy giá bằng cách luôn chào bán đường với giá cao hơn giá thị trường. Nhà kinh doanh đường than trời vì các mức giá này nhưng cũng tích cực gom hàng vì biết mua vào là có lời. Nếu trước đây mua một vài ngàn tấn đường dễ dàng thì nay mua một, hai trăm tấn cũng khó khăn.

Theo thống kê của Hiệp hội Mía đường VN, sản lượng mía vụ 2004-2005 đã giảm 1,5 triệu tấn, kéo sản lượng đường giảm 176.000 tấn so với vụ trước. Bà Phạm Thị Sum - chủ tịch hội đồng quản trị Công ty cổ phần đường Biên Hòa - cho biết ở Tây Ninh cây mía đã bị cây khoai mì lấn sân. Nhà máy đường đã đầu tư nhiều hơn cho người trồng mía nhưng nông dân vẫn bỏ mía trồng khoai mì. Thiếu mía dẫn đến sản lượng đường giảm trong khi nhu cầu tiêu thụ vẫn tăng đều.

Giải pháp “đường lậu”!?

Ông Lê Văn Tam - chủ tịch Hiệp hội Mía đường VN - đưa ra cam kết sẽ cung cấp đủ đường cho thị trường với giá hợp lý. Ông Tam thừa nhận sản lượng đường có giảm nhưng lại cho rằng lượng đường trong kho của các nhà máy còn nhiều, đủ để cung cấp cho thị trường mỗi tháng khoảng 90.000 tấn đường cho đến khi vào vụ sản xuất mới. Trên cơ sở này, Hiệp hội Mía đường đề nghị Nhà nước không nên cho nhập đường.

Tuy nhiên, một vài thành viên của Hiệp hội Mía đường đã tỏ ra không đồng tình với nhận định trên và cho rằng sẽ thiếu đường trong thời gian giáp vụ sản xuất. Theo các thành viên này, chưa ai tính toán được chính xác sẽ thiếu bao nhiêu đường. Nhưng với lượng đường đã sản xuất “mỏng” như thế sẽ là cơ hội tốt để giá đường “bốc” lên trong thời điểm giáp vụ. Một khi lượng đường không đủ cung cấp cho thị trường thì khi đó giá cả sẽ biến động mạnh gây thiệt hại cho người tiêu dùng.

Bộ Nông nghiệp & phát triển nông thôn cho biết sẽ tính toán chuyện cho nhập đường khi kết thúc vụ sản xuất, tức phải sau tháng 5-2005. Thế nhưng nhập đường chỉ hiệu quả tốt nhất nếu đường về VN từ tháng sáu trở đi và muốn vậy thì phải đàm phán nhập khẩu từ tháng 3-2005. Còn nếu đàm phán nhập khẩu ở thời điểm này thì hàng sẽ về lúc giáp vụ, thậm chí ngay đầu vụ sản xuất, sẽ bị dội hàng, rủi ro lớn cho nhà nhập khẩu.

Dù không được xác nhận nhưng được nhiều thành viên của Hiệp hội Mía đường VN nhắc tới giải pháp: sẽ bù đắp lượng thiếu hụt nếu có bằng đường... nhập lậu! Các năm trước nhà máy đường đã “lên ruột” vì đường lậu, còn năm nay thì họ trông chờ đường lậu như là một giải pháp để cân bằng cung cầu. Dù thực tế có thể như vậy, nhưng liệu có thể yên tâm và chấp nhận với giải pháp “đường lậu”?