Tuy Lộc vào vụ cá mới 

Kiểm tra chất lượng cá giống tại Trung tâm giống thủy sản.

PTO- Về xã Tuy Lộc vào những ngày cuối tháng 3, chúng tôi cảm nhận được sự nhộn nhịp, không khí khẩn trương diễn ra ở khắp nơi báo hiệu bắt đầu một vụ cá lớn. Tuy Lộc có khoảng 1.600 hộ với 7.892 nhân khẩu. Tính đến nay, diện tích nuôi cá giống và cá thịt là 64,1ha, gồm 28,46ha nuôi cá giống, còn lại là nuôi cá thịt. Tập trung nhiều nhất ở các thôn: Thủy Trầm (14,4ha cá giống, 0,3ha cá thịt), Dư Ba (7,8ha cá giống, 4,79ha cá thịt), Quyết Tiến (5,76ha cá giống, 14ha cá thịt), Tăng Xá (16,3ha cá thịt)…

Năm 2007, tổng diện tích ao hồ nuôi cá là 51,2ha với 458 hộ, trong đó cá thịt là 36,7ha, sản lượng đạt 90,9 tấn; diện tích nuôi cá giống là 12,1ha, hàng năm xuất bán ra thị trường 70- 80 triệu con cá giống các loại; còn lại là các diện tích sâu ngập úng sản xuất 1 lúa,  1 cá đem lại thu nhập cao. Nhiều hộ coi thu nhập từ nuôi cá là nguồn thu chính của gia đình. Đây là nguồn thu không nhỏ đóng góp vào tổng thu nhập  9,5 tỷ đồng từ kinh tế chăn nuôi của toàn xã. Ngoài ra, xã đã xây dựng được tuyến kênh cứng, thường xuyên tu sửa các tuyến mương nội đồng, nạo vét lòng khe, đầm chứa nước, bơm tưới kịp thời. Riêng trong năm 2007, xã đã đầu tư 130 triệu đồng tu sửa, nâng cấp các tuyến kênh mương như: khe Láng Thính, tuyến ruột tiêu từ Trằm Trung đến cống Lăng đi Ô rô, khơi lòng ngòi Giành khắc phục lở trụ móng cầu và tu sửa nâng cấp trạm bơm Quyết Tiến… đã góp phần đem lại hiệu quả của chương trình nuôi trồng thủy sản, trở thành kinh tế mũi nhọn, đem lại thu nhập cao.

Qua tìm hiểu chúng tôi được biết, Tuy Lộc là xã điểm của UBND huyện, nằm trong vùng dự án nuôi trồng thủy sản, tập trung 3/5 chương trình nông nghiệp trọng điểm của huyện, như là nông nghiệp, nuôi trồng thủy sản và chăn nuôi bò. Nuôi thủy sản chủ yếu là nuôi cá giống, tập trung nhiều nhất ở thôn Thủy Trầm. Đang tháo ao bắt nốt mẻ cá chép giống, ông Trần Văn Vụ, khu 3 thôn Thủy Trầm  nói với chúng tôi: “Nhà tôi có 3 sào ao, chỉ có 2 vợ chồng, đầu vụ này tôi thả 2 kg cá hương chép lai trên 2 sào ao với chi phí 170.000 đồng/kg cá giống, vì cá chép chịu rét tốt, sau 20- 30 ngày, cá đạt 4- 5 cm/con, tôi bán với giá 65.000- 70.000 đồng/kg, cứ 1 kg cá thả thì thu được 10- 12 kg cá bán. Đến nay, thời tiết đã ấm lên, tôi thả 3 chén cá trôi (khoảng 10.000 con với chi phí 60.000 đồng/chén). Ưu điểm của loại cá này là chỉ mất 1 tuần sẽ biết có được hay không, nếu không được tôi sẽ thả tiếp 3 chén nữa… Phải 1 tháng nữa, thời tiết ấm hẳn, tôi thả cá trắm gù, mất 200.000 đồng tiền giống nhưng sau 30- 40 ngày tôi có ngay 2 triệu đồng. Thức ăn cho cá, thì không đáng bao nhiêu, chủ yếu là ngô bột, sẳn bột và phân chuồng. Ngoài nuôi cá giống, gia đình tôi còn nuôi thêm 30 con lợn thịt nữa…”. Còn chị Hà Thị Lương, khu 3 thôn Thủy Trầm thì cho biết: “Trước kia nhà tôi làm gạch hoa, đóng sứ… nói chung là đủ nghề, thấy người ta làm cái gì thì làm cái ấy. Từ khi chuyển sang nuôi và buôn cá giống, tuy vất vả nhưng thu nhập ổn định và cao hơn nên vợ chồng tôi quyết tâm xây chuồng trại nuôi cá, ươm cá chép đỏ và buôn bán cá giống. Chồng tôi thường đi mua cá từ Vĩnh Tường (Vĩnh Phúc), Việt Trì… về đổ vào lồ ép và bán tại nhà. Do trong nhà đi lại không thuận tiện nên cuối năm 2007 chúng tôi đầu tư hơn 30 triệu đồng xây lồ ép cá và hơn 20 triệu đồng tiền máy móc. Hiện nay tôi có 2 máy sủi, 1 máy phát điện, 2 bình ô xy để nạp ô xy khi bán cá cho khách. Tôi cũng đầu tư 2 triệu đồng đào giếng nhưng không dùng được, phải thêm 5 triệu đồng đào giếng khoan, mấy ngày hôm nay dùng tốt lắm rồi… Nhờ nuôi cá và buôn bán cá giống mà gia đình tôi xây được nhà, thuê thêm được ruộng đào ao thả cá (trả lúa cho dân). Các anh thấy, cá chưa về mà đã có người đến hỏi, vì chưa nhìn thấy cá nên tôi chưa dám nhận. Hiện nay, trong lồ còn 4.000 con cá Vược giống, 1.000 con trê phi giống, sáng nay vừa bán hết 30 kg cá trôi trắng Ấn độ và Granđi, số còn lại chỉ bán chiều nay nữa là xong”.

Trao đổi với chúng tôi, ông Hoàng Văn Thục- Tổ trưởng tổ khuyến nông xã cho biết: “Vụ cá thường kéo dài từ tháng 2- 8 âm lịch. Thôn Quyết Tiến, Dư Ba, Tăng Xá cũng phát triển nghề nuôi cá giống nhưng tập trung và phát triển mạnh nhất tại thôn Thủy Trầm. Người dân ở đây rất năng động, cá được bán tận Văn Chấn, Nghĩa Lộ (Yên Bái), Phù Yên (Sơn La), Tuyên Quang, Lai Châu, Hòa Bình… Không chỉ người dân ở đây buôn cá mà cả những người nơi khác cũng về đây buôn bán cá, cứ đến đây là có cá, lại được chọn từng con, lấy 0,5- 1 kg cá giống đều có, loại nào có giá loại đó… Có những người mang 40- 100 kg cá giống đi bán ở các địa phương khác trong hàng tuần lễ, hết lại về lấy, sau mỗi lần đi về lại có tiền triệu”.

Qua tìm hiểu chúng tôi được biết, cuối tháng tư, tại thôn Thủy Trầm lại diễn ra chợ cá, người mua kẻ bán tấp nập, chỉ thấy toàn đàn ông, xe máy và sọt, nhộn nhịp đến tắc đường, người bán cũng đông mà người mua cũng nhiều, chợ chỉ họp từ 13- 15h30 hàng ngày. Trung bình mỗi hộ có diện tích nuôi cá giống từ 10 thước (240m2)- 2 sào (720m2). Diện tích nuôi cá tập trung tại thôn Thủy Trầm có vị trí địa lý thuận lợi hơn, do địa hình trũng lại có kênh thủy lợi chạy qua, cứ 4- 5 ngày lại bơm nước mới nên nước thường xuyên được thay. Đặc thù của nghề nuôi cá giống, nước phải được thay thường xuyên, nếu nước tù thì không nuôi được cá. Ông Thục cho biết thêm: “Nhất là lớp trẻ rất năng động, trong nhà hầu như không thiếu thứ gì. Anh tính làm ruộng mà để ra 20 triệu đồng/năm là không bao giờ có, chỉ có nuôi cá mới được, nhưng nuôi cá thì phải có phân, do đó phải kết hợp với chăn nuôi lợn… Nhưng hiện nay đang tồn tại một tệ nạn, đó là tệ đánh bạc, có khi ngay trên đường đi bán cá về có tiền là họ lại ngả ra đánh bạc liền, nếu chỉ tính riêng nuôi cá và buôn bán cá giống mà không đánh bạc thì dân ở đây giàu lắm (?!)”.

Số gia đình có thu nhập 60- 70 triệu đồng/năm rất nhiều, cá biệt có những hộ thu nhập hơn 100 triệu đồng/năm. Đặc biệt, ở thôn Thủy Trầm có 50 ông cựu chiến binh thì 100% đều nuôi cá giống, kinh tế gia đình khá hơn các gia đình khác, cả thôn có 200 hộ thì 100% đều chăn nuôi cá. Điển hình như các hộ: ông Hà Công Kỷ, khu 3, với diện tích 8 sào, ông Nguyễn Huy Quảng, khu 2, 4 sào, ông Nguyễn Thái Học, khu 1, 5 sào ở thôn Thủy Trầm; ông Nguyễn Văn Kiệm, khu 4, có 2 mẫu, ông Nguyễn Danh Đức, khu 3, 1,5 mẫu thôn Quyết Tiến; ông Kiều Quang Phục, khu 1 thôn Dư Ba, có 1,1 mẫu…

Trao đổi với chúng tôi, ông Trần Văn Hà- Chủ tịch UBND xã cho biết: “Thời gian tới chúng tôi tiếp tục đẩy mạnh, chuyển đổi diện tích trồng trọt kém hiệu quả sang nuôi trồng thủy sản gắn với dồn điền đổi thửa. Chúng tôi đang xây dựng đề tài Chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp, nông thôn gắn phát triển trồng trọt với ngành nuôi trồng thủy sản, mà trọng tâm tại thôn Thủy Trầm, nhằm tiến tới công nhận làng nghề cá gắn với sản xuất và chế biến. Đồng thời tập trung xây dựng Câu lạc bộ thủy sản, hiện nay đã có những nhóm rồi, cụ thể là sẽ xây dựng những lồ ép cá tại khu vực Đồng Mẫu (khu 3, thôn Thủy Trầm) để cá đẻ nhằm tự túc giống, vì hiện nay chúng tôi vẫn phải mua cá giống ở các địa phương khác như Bắc Ninh, Hải Dương, Vĩnh Phúc, Hưng Yên và Trung tâm giống thủy sản”.