Chỉ tiêu mà ĐHQG TP.HCM đưa ra cho mỗi khoa đào tạo theo hệ Cử nhân tài năng (CNTN) của Trường ĐH KHXH&NV TP. HCM là 20 sinh viên (SV). Ở Khoa Ngữ văn, trong 2 khóa gần đây, SV đăng ký thi không bằng chỉ tiêu tuyển, thậm chí, có khóa chỉ vẻn vẹn 3 người. Tại sao, một chương trình với mục đích đào tạo nâng cao cho SV lại ít được quan tâm như vậy?

Chương trình: Chồng chéo

Những "cử nhân tài năng" khoá đào tạo 2002 - 2006

Trong suốt 4 năm, Thuỳ Linh, khoa Ngữ văn khóa 2002 - 2006 phải học cả 2 chương trình: lớp thường và lớp CNTN. Có những môn đã học ở lớp CNTN, đồng thời phải học lại ở lớp thường, khiến cả giảng viên lẫn SV gặp khó.

Giảng viên Phan Nhật Chiêu (Khoa Ngữ văn) cho biết: “Môn học trùng lặp, tôi không biết phải giảng như thế nào. Giảng cao quá thì các em lớp thường không tiếp thu được. Giảng đúng với trình độ lớp thường thì sinh viên CNTN không muốn học lại”.

Việc cùng một lúc học hai chương trình, nhất là lịch học lớp CNTN thường cận với kỳ thi học kỳ của lớp thường khiến tụi SV học xong phải mệt nhoài để làm tiểu luận. Nhiều SV vì không có nhiều thời gian để làm bài, tiểu luận phải nợ lại, dồn cục vào năm thứ tư nên vừa làm luận văn vừa trả nợ tiểu luận dẫn đến tình trạng làm qua loa.

Thùy Linh còn cho biết thêm, làm tiểu luận lớp CNTN rất vất vả, tốn nhiều tiền mua sách tham khảo nhưng điểm lại chỉ được tính 1 tín chỉ rồi nhập chung với lớp thường. Mà học 1 môn ở lớp thường vẫn có thể đạt điểm cao, nhiều tín chỉ mà lại không phải đầu tư nhiều lắm. Chính vì cách tính ấy,sinh viên CNTN chẳng muốn phấn đấu nữa. Dần dần, nhiều sinh viên không hứng thú với chương trình, muốn  xin ra khỏi lớp  CNTN.

Chương trình nặng, lại không hợp lý. Đó là nhận xét của hầu hết các sinh viên CNTN đã ra trường hay vẫn còn đang học. Lẽ ra, nên có một chương trình riêng như trường ĐH KHXH&NV Hà Nội đã làm thì ở đây, sinh viên CNTN vẫn học chung với lớp thường.

Hệ CNTN khóa 2005-2009, chỉ có 19 SV đăng ký vào ngành ngữ văn. Học một thời gian, người xin ra, kẻ bị loại. Đến giờ, chỉ còn 10, nhưng trong số đó, cũng có nhiều bạn đang muốn xin thôi - Huyền Trang, một SV đang theo học cho hay.

Học bổng: Bất nhất

Điều khiến sinh viên CNTN ở trường ĐH KHXH&NV bức xúc nhất có lẽ là cách tính học bổng. Vẫn phải đóng học phí , học vất vả hơn, học bổng thì chẳng được bao nhiêu.

Mỗi tháng, một SV CNTN chỉ được nhận 130.000 đồng, ngoài ra không có thêm khoản nào khác. Trong khi, cũng chương trình đó, cũng thuộc ĐHQG TP.HCM, SV Trường ĐH Khoa học Tự nhiên nhận mức cao hơn.

Theo D.H, SV CNTN khóa 2002 - 2006, năm đầu tiên, khi chưa học chương trình CNTN, SV được nhận mức cao nhất là 370 ngàn đồng/tháng, đồng thời, SV nào có điểm học ở lớp thường đủ tiêu chuẩn xét học bổng học tập, vẫn được nhận tiếp. Như vậy, SV giỏi sẽ được nhận mức học bổng cao nhất là 610.000 đồng.

Tuy nhiên, từ những năm sau, học bổng tính theo điểm học tập cho lớp CNTN không hề có. Khi thắc mắc, nhà trường  trả lời là do Phòng Tài chính kế hoạch nhầm (!?).

"Khai tử" hay "tái sinh"?

Mục tiêu mà ĐHQG TP.HCM đưa ra khi triển khai đề án CNTN là đào tạo nguồn nhân lực chuyên môn cho thành phố, đào tạo nguồn cán bộ giảng dạy đầu ngành bổ sung cho những ngành còn thiếu nhân lực.

Với Trường ĐH KHXH&NV, mục tiêu là đào tạo nguồn cán bộ giảng dạy cũng như nghiên cứu cho 4 chuyên ngành khoa học cơ bản: Ngữ văn, Lịch sử, Đông phương, Ngữ văn Anh.

Trên thực tế, đại đa số SV hệ CNTN khoa Ngữ văn khóa 2002 - 2006 ra trường chưa theo tiếp nghiệp nghiên cứu mà chuyển sang làm báo, biên tập, thư k‎ý văn phòng...

Tương tự, 100% SV CNTN khoa Ngữ văn Anh đều làm cho các công ty nước ngoài. Một SV khóa 2002-2006 cho biết, những công việc mà cô đang làm, một SV lớp bình thường cũng có thể làm tốt.

Ông Trần Tịnh Đức, Trưởng phòng Đào tạo cho hay, nhà trường sẽ tiếp tục đào tạo dù chỉ có 3 SV. "Khi nào không còn theo học, chúng tôi mới ngưng…”.

Ông Đức cũng cho biết thêm, nhà trường hiện đang cố chỉnh lại quy chế, các khoa đang cố gắng tổ chức lại chương trình cho phù hợp hơn để thu hút SV.

Đây là tín hiệu đáng mừng từ phía trường nhằm cải thiện chương trình đào tạo CNTN. Nhưng sự điều chỉnh ấy ở mức nào, có phù hợp với nguyện vọng của SV hay không, có lẽ, cần phải chờ...