Vụ án Nguyễn Thị Ngọc Anh: 1.127 cơ quan đơn vị mua hóa đơn GTGT khống

PTO- Trong thời gian gần đây, tình trạng mua bán, sử dụng trái phép hoá đơn thuế Giá trị gia tăng (GTGT) của các doanh nghiệp (nhất là doanh nghiệp tư nhân) ngày càng gia tăng, gây thiệt hại lớn cho ngân sách Nhà nước. Các đối tượng lợi dụng sự thông thoáng của Luật doanh nghiệp, thành lập doanh nghiệp tư nhân, hộ kinh doanh cá thể, công ty cổ phần… không hoạt động kinh doanh mà chủ yếu để mua bán hoá đơn GTGT, kiếm lời rồi bỏ trốn.

Cơ quan điều tra Công an Phú Thọ vừa hoàn tất điều tra vụ án: Nguyễn Thị Ngọc Anh cùng đồng bọn phạm tội: Làm, tàng trữ, vận chuyển, lưu hành séc giả, các giấy tờ có giá giả khác; Thiếu trách nhiệm, cố ý làm trái qui định của Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng và Lừa đảo chiếm đoạt tài sản, xảy ra tại thị xã Phú Thọ. Ban chuyên án xác định đã có 1.127 cơ quan, đơn vị trong và ngoài tỉnh Phú Thọ mua 6.084 hóa đơn GTGT của Ngọc Anh với doanh sô khống ghi trên hoá đơn là 107.739.851.519 đồng, gây thiệt hại cho Nhà nước hơn 7 tỷ đồng. Điều đáng chú ý trong vụ án này, ngoài những thủ đoạn tinh ranh của Ngọc Anh và đồng bọn, nhận thức chưa đầy đủ, thiếu hiểu biết về Luật thuế GTGT của một bộ phận chủ doanh nghiệp, người dân còn có sự thiếu trách nhiệm, buông lỏng quản lý của một số cán bộ. Trong 29 bị can bị đề nghị truy tố, có 3 cán bộ của Chi cục thuế Phú Thọ. (Tiếp theo trang 1)

Từ “liên minh ma quỷ” ...

Là hộ kinh doanh cá thể ở chợ Mè (thị xã Phú Thọ), thông qua giao dịch với khách hàng, Nguyễn Thị Ngọc Anh (SN 1957) biết rất nhiều khách hàng có nhu cầu mua hóa đơn để sử dụng trong kinh doanh. Với ý đồ bán hóa đơn để thu lời bất chính, vào cuối năm 2000 Ngọc Anh đã chủ động bàn với những người thân gồm Đỗ Thị Thanh (SN 1959), trú tại huyện Tam Nông, TP Việt Trì, là bạn của Anh; Đào Quang Sơn (SN 1976), trú tại huyện Thanh Ba, tỉnh Phú Thọ, em chồng; Dương Thị Tuyết Mai (SN 1963), trú tại phường Phong Châu, thị xã Phú Thọ, em dâu; và Hoàng Thị Thuý Hoa, trú tại phường Hùng Vương, thị xã Phú Thọ, là bạn hàng của Ngọc Anh, đăng ký thành lập 5 hộ kinh doanh cá thể và xin mua hóa đơn GTGT về đưa cho Anh sử dụng.

Sau khi đã có đăng ký kinh doanh, Nguyễn Thị Ngọc Anh  bắt tay chặt hơn với những bạn hàng đã từng có quan hệ với mình trước đây và từng bước mở rộng địa bàn hoạt động sang các địa phương khác, đồng thời chỉ đạo 4 hộ kinh doanh nói trên đăng ký mua hóa đơn từ Chi cục thuế thị xã Phú Thọ. Bề ngoài, các thành viên trực tiếp mua bán hoá đơn nhưng mọi việc mua, bán đều do Ngọc Anh điều hành. Qua quá trình điều tra xác định: Từ tháng 1-2001 đến tháng 8-2005 Nguyễn Thị Ngọc Anh mua 37 quyển hóa đơn, Đào Quang Sơn mua 58 quyển hóa đơn, Dương Thị Tuyết Mai mua 41 quyển hóa đơn, Đỗ Thị Thanh làm thủ tục mua 16 quyển hoá đơn và  Hoàng Thị Thuý Hoa đứng ra mua 15 quyển hoá đơn GTGT. Tổng cộng, Ngọc Anh và 4 hộ  nêu trên đã mua được 167 quyển hóa đơn GTGT. Sau khi có số hóa đơn GTGT nói trên, Ngọc Anh đã phát hành 6.804 tờ hóa đơn GTGT khống để bán cho 1.127 đơn vị và cá nhân trong và ngoài tỉnh Phú Thọ với doanh số trên 107 tỷ đồng, trong đó có số tiền thuế là trên 7,5 tỷ đồng. Các đơn vị và cá nhân này đã hợp thức việc mua hàng hóa trôi nổi của mình và đều đã kê khai khấu trừ số tiền thuế GTGT nói trên, gây thiệt hại lớn đến tài sản của Nhà nước.

Để hợp thức việc mua bán  hóa đơn khống và che giấu hành vi phạm tội của mình, Nguyễn Thị Ngọc Anh đã quan hệ với một phụ nữ có tên là “Nhàn Sơn” ở Hà Nội (không rõ địa chỉ) mua 362 hóa đơn khống (thường để trống liên 2) của 109 Công ty ma ở Hà Nội, Bắc Ninh, Bắc Giang với giá từ 500,000 đồng đến 2.500.000 đồng/ tờ hóa đơn trắng. Sau khi mua được hóa đơn trên Ngọc Anh cùng chồng là Đào Minh Tiến và con gái Đào Hoàng Yến tự viết doanh số mua hàng khống vào hóa đơn để tạo nguồn hàng đầu vào.

Sự giầu có nhanh chóng và những khuất tất trong làm ăn của Ngọc Anh và đồng bọn đã không qua được mắt các chiến sỹ công an. Qua công tác quản lý nghiệp vụ, các trinh sát Phòng CSĐT tội phạm về trật tự quản lý kinh tế và chức vụ, Công an tỉnh Phú Thọ phát hiện trên địa bàn thị xã Phú Thọ xuất hiện một đường dây mua bán hoá đơn giá trị gia tăng có quy mô lớn. Tháng 9- 2005 Công an tỉnh Phú Thọ đã tạm giữ Nguyễn Thị Ngọc Anh, Dương Thị Tuyết Mai, Đào Quang Sơn, và Đỗ Thị Thanh, đồng thời làm rõ vai trò của từng đối tượng. Nguyễn Thị Ngọc Anh, đối tượng cầm đầu đường dây mua bán, vận chuyển lưu hành giấy tờ có giá giả này được xem là kẻ có trình độ nhất. Trước đây, Anh từng là giáo viên của một Trường Trung học cơ sở. Với vốn kiến thức đó, Anh cũng biết được một số kẽ hở trong công tác hoàn thuế và lôi kéo bạn bè và người thân thành lập công ty. Từ lời khai của Anh và đồng bọn đã hé mở một đường dây mua bán hóa đơn GTGT khống liên tỉnh với quy mô lớn.

… Đến vai trò của những cán bộ thuế

Trong số 29 bị can bị đề nghị truy tố trong giai đoạn 1 của vụ án này, điều đáng tiếc là có tới 3 cán bộ của Chi cục thuế thị xã Phú Thọ. Trách nhiệm cao nhất là Cao Huy Hợp, lúc đó là Tổ trưởng Tổ thanh tra của Chi cục thuế thị xã Phú Thọ, được giao nhiệm vụ là trưởng đoàn kiểm tra đối với 2 hộ Đào Quang Sơn và Dương Thị Tuyết Mai. Là trưởng đoàn kiểm tra, theo đúng quy định Cao Huy Hợp phải có trách nhiệm chỉ đạo các thành viên trong đoàn thực hiện đúng và đầy đủ quy trình kiểm tra theo đúng quy định của Tổng cục thuế và các điểm ghi trong quyết định kiểm tra. Mặc dù kiểm tra việc kinh doanh của hai hộ Sơn và Mai nhưng đoàn công tác không trực tiếp gặp đối tác mà  “làm việc” tại nhà riêng của Ngọc Anh tại phường Âu Cơ, thị xã Phú Thọ. Việc kiểm tra cũng chỉ được tiến hành một cách sơ sài… Sau khi kết thúc kiểm tra, Hợp cũng không thông qua biên bản với Sơn và Mai mà lại giao cho Ngọc Anh để “xin” chữ ký của Sơn và Mai. Đây chính là cơ hội để Ngọc Anh có thể làm trái bằng việc làm giả mạo chữ  ký của Sơn và Mai vào biên bản kiểm tra…

Trong quá trình kiểm tra, do thiếu trách nhiệm, Hợp đã không nhắc nhở các thành viên trong đoàn thực hiện việc kiểm tra đối chiếu chi tiết, cụ thể các bản kê hàng hóa mua vào, bán ra, các hóa đơn, các chứng từ và sổ sách có liên quan đến hoạt động kinh doanh của  2 hộ trên nên không phát hiện được các thủ đoạn gian dối trong việc sử dụng hóa đơn GTGT, các biên nhận khống về việc mua hàng hóa, các mâu thuẫn, sai sót trong kê khai thuế hàng năm… Nên các kết luận kiểm tra đều có nhận xét tốt về  hoạt động kinh doanh cũng như việc kê khai nộp thuế của hai hộ nói trên mà không có đề xuất gì về việc xác minh các hóa đơn, chứng từ có nghi vấn. Đó là nguyên nhân khiến cho việc ngăn chặn hành vi phạm tội của Ngọc Anh không được tiến hành kịp thời, tạo điều kiện cho Ngọc Anh có thể sử dụng giấy phép kinh doanh, mã số thuế của hai hộ trên để viết khống doanh số hàng hoá mua vào, làm thất thoát nhiều khoản tiền thuế.

Đối với Đặng Ngọc Quế - nguyên là tổ trưởng tổ kế hoạch tính thuế và Trân Xuân Nguyên – cán bộ nghiệp vụ, được giao nhiệm vụ quản lý hoạt động kinh doanh và hướng dẫn, kiểm tra việc kê khai, đôn đốc việc thu nộp thuế đối với 5 hộ: Anh, Sơn, Thanh, Mai và Hoa từ năm 2001 đến hết tháng 7/2005 theo quy định của Luật thuế GTGT và Quyết định số 1345 ngày 28-12-1998 của Tổng cục trưởng Tổng cục thuế. Tuy nhiên, không hiểu vì lý do gì mà Đặng Ngọc Quế và Trần Xuân Nguyên, hai cán bộ thuế trong khi thực hiện việc hướng dẫn, kiểm tra các hộ làm thủ tục kê khai thuế GTGT lại trực tiếp làm một số thủ tục như viết bảng kê hàng hoá mua vào, bán ra, tờ khai thuế hàng tháng và bảng kê luân chuyển hàng hoá cho các hộ kinh doanh… Mặt khác do thiếu trách nhiệm trong công tác đã không phát hiện ra sự chênh lệch đầu vào và đầu ra các bảng kê hàng hoá và những thủ đoạn gian dối trong kê khai thuế của các hộ. Lợi dụng sơ hở này, Nguyễn Thị Ngọc Anh đã thực hiện hành vi mua bán hóa đơn GTGT khống sau đó làm thủ tục kê khai thuế  và làm thất thoát tiền thuế GTGT của nhà nước.

Kết quả điều tra của Cơ quan điều tra cũng cho thấy: Thông qua việc kiểm tra, đối chiếu các tờ khai, bảng kê thuế của 5 hộ được lưu giữ tại Chi cục thuế thị xã Phú Thọ đã phát hiện những sai sót, mâu thuẫn trong việc kê khai khấu trừ thuế của 5 hộ kinh doanh nói trên. Nếu các đối tượng: Hợp, Quế, Nguyên thực sự có trách nhiệm trong công tác quản lý, kiểm tra thì đã kịp thời phát hiện, không để tình trạng vi phạm như trên kéo dài. Cụ thể: Doanh số hàng hóa mua vào, bán ra của 5 hộ là quá lớn so với quy mô trong giấy phép kinh doanh, doanh số thường có sự tăng đột biến lớn. Tổng số tiền thuế GTGT rất lớn trong khi thuế GTGT được khấu trừ gần như toàn bộ, số thuế phải nộp rất nhỏ. Tổng tiền thuế GTGT của 5 hộ trong thời điểm từ 2001 – 7-2005 là trên 7,4 tỷ đồng nhưng số được khấu trừ là trên 7,3 tỷ đồng, 5 hộ chỉ còn phải nộp gần 118 triệu đồng tiền thuế.  Ngoài ra, cơ quan điều tra cũng phát hiện một loạt các mâu thuẫn như: Nhiều loại hàng hóa kinh doanh không có trong giấy phép kinh doanh chiếm doanh số lớn trong tổng doanh số mua vào bán ra trong tháng; hàng hóa không kê khai mua vào hoặc mua vào ít nhưng kê khai bán ra với doanh số lớn và ngược lại; một số hóa đơn GTGT phát hành với doanh số quá lớn nếu đúng quy định phải tiến hành xác minh tại đơn vị phát hành hóa đơn nhưng lại không được xác minh…

Trước cơ quan điều tra, 3 cán bộ của Chi cục thuế thị xã Phú Thọ nói trên đã thừa nhận toàn bộ các sai phạm, thiếu sót của bản thân. Cơ quan điều tra đã đề nghị Viện kiểm sát truy tố Cao Huy Hợp tội: “Cố ý làm trái quy định của Nhà nước về Quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng” được quy định tại khoản 2 điều 165 Bộ luật Hình sự (BLHS); đề nghị truy tố Trần Xuân Nguyên và Đặng Ngọc Quế tội “Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng” được quy định tại điều 285 BLHS.

Cần nâng cao nhận thức của doanh nghiệp, người dân về Luật thuế GTGT

Hơn 1.127 đơn vị đã mua các hoá đơn GTGT của Ngọc Anh không chỉ có các doanh nghiệp tư nhân mà cả những cơ quan Nhà nước cũng sử dụng để hợp thức hoá hàng mua vào, chiếm đoạt tiền của Nhà nước.

Điển hình như Công ty xây dựng số 26 - Tổng Công ty xây dựng Sông Hồng, Công ty giấy Việt Trì, Xí nghiệp Vật liệu nổ Ninh Bình, nay là Công ty Công nghiệp hoá chất mỏ Bắc Trung Bộ…  Hầu hết việc mua bán hoá đơn GTGT của các đơn vị này là để hợp thức hoá việc mua bán nguyên liệu, hàng hóa trôi nổi trên thị trường hòng chiếm đoạt tiền thuế. Việc mua bán hoá đơn có thể được các doanh nghiệp trực tiếp thực hiện hoặc thông qua các trung gian môi giới. Vụ án cho thấy những kẽ hở trong việc quản lý cán bộ của ngành Thuế là cơ hội để các đối tượng thực hiện hành vi phạm tội

Ngày 3-4, trao đổi với PV Báo Phú Thọ về vụ án đặc biệt nghiêm trọng này, Thượng tá Nguyễn Văn Bình – Trưởng phòng PC15 - Công an tỉnh Phú Thọ cho biết: Đây là thủ đoạn phạm tội mới của các đối tượng trong việc vận chuyển, lưu hành giấy tờ có giá giả để chiếm đoạt tiền của Nhà nước. Việc thu thập tài liệu của các trinh sát gặp nhiều khó khăn không chỉ bởi đây là loại tội phạm mới, khó định hình rõ thủ đoạn của đối tượng, khối lượng công việc lớn mà còn bởi hơn 100 doanh nghiệp được xác minh đều là những doanh nghiệp “ma” gần như không có trụ sở cũng như nơi sản xuất kinh doanh. Các đối tượng trong vụ án đã thực hiện mua hóa đơn đầu vào ở Hà Nội để lấy doanh số đầu vào trên 107 tỷ đồng, sau đó làm chứng từ khấu trừ thuế tại Phú Thọ. Bọn chúng không chỉ khai khống doanh số đầu vào để chiếm đoạt tiền khấu trừ thuế mà còn bán hóa đơn khống cho các cơ quan, đơn vị trong và ngoài tỉnh Phú Thọ.

Những cán bộ điều tra vụ án trên cũng cho chúng tôi biết: Những vụ án liên quan đến hoàn thuế GTGT như trên không những gây thiệt hại về vật chất cho nhà nước mà còn gây rối loạn trật tự kinh tế, trật tự xã hội. Tuy nhiên hiện nay, nhận thức của người dân về chiếc hóa đơn GTGT rất đơn giản. Người ta có thể mua được nó một cách rất dễ dàng như mua một mớ rau ngoài chợ. Bên cạnh phát hiện, xử lý, cần tăng cường tuyên truyền để người dân hiểu rằng: Mua bán, sử dụng hóa đơn GTGT trái phép là tội phạm, là nguy cơ gây mất trật tự kinh tế… Ngoài ra, trong BLHS chưa có điều nào điều chỉnh về tội này, do đó khi làm án chúng tôi phải vận dụng hết sức khó khăn. Trong đợt lấy ý kiến về BLHS sửa đổi vừa qua các anh cũng đã kiến nghị cần bổ sung tội mới về hành vi mua bán hóa đơn GTGT trái phép vào Luật…  Những bài học rút ra trong vụ án Nguyễn Thị Ngọc Anh suy cho cùng vẫn là những bài học về tác phong, lề lối làm việc, về quy trình, kỷ luật công tác, về thái độ trách nhiệm của cán bộ công chức đối với nhiệm vụ được Nhà nước giao phó.